Thứ sáu, ngày 29/08/2014
  Liên hệ Sơ đổ Giới thiệu
NĂM THÁNG KHÔNG QUÊN
Giai thoại về địa danh Đầm Dơi
Cập nhật ngày: 04/09/2011 10:26:35

Địa danh Đầm Dơi xuất hiện sớm theo cách gọi dân gian là "xứ đầm lầy có nhiều dơi đậu". Vùng đất này xưa kia vốn là đầm lầy hoang sơ, cây cối rậm rạp, thích hợp cho loài dơi trú ngụ, ngoài ra còn có các loài chim, cò với nhiều sân chim tự nhiên. "Đầm" là loại hình địa danh chỉ những nơi bị ngập trũng quanh năm, thường là những vùng tương đối rộng lớn, đón nước từ nhiều sông rạch đổ ra, mùa mưa nước ngập sâu, mùa nắng nước cạn hơn.

Tên gọi "Đầm Dơi" đã xuất hiện trong địa bạ triều Nguyễn năm 1836 (năm Minh Mạng thứ 17) là "xứ Đầm Dơi". Lúc đó theo thống kê đạc điền thì ở huyện Long Xuyên (thuộc tỉnh Hà Tiên) gồm 2 tổng Long Thủy và Quảng Xuyên. Riêng tổng Quảng Xuyên có diện tích ruộng đất trên 445 mẩu, gồm 14 xã thôn, trong đó có "thôn Tân Duyệt ở xứ Đầm Dơi" và "thôn Tân Thuận ở xứ Đầm Quạ" (cũng thuộc về vùng đất Đầm Dơi ngày nay).

 

 
 Phía trước nhà truyền thống huyện Đầm Dơi là tượng Nữ kiện tướng chiến hào - Anh hùng
LLVTND Dương Thị Cẩm Vân.  
                                                                   Ảnh: HOÀNG VŨ

Đầm Dơi xưa kia là xứ sở xa xôi heo hút, ít người lui tới vì đường đi lại rất khó khăn, phải quanh co qua nhiều sông rạch. Nên có câu ca dao:

"Nồi đất mà úp vung đồng

Con gái Rạch Giá lấy chồng Đầm Dơi

Chiều chiều giậm cẳng kêu trời

Thương cha nhớ mẹ biết đời nào ra"

Thời thuộc Pháp, Đầm Dơi vốn là một quận của tỉnh An Xuyên, lúc này quận Đầm Dơi có 4 xã, 54 ấp. Ngày 9/3/1956, theo Sắc lệnh số 32/NV của chính quyền Sài Gòn, quận Cà Mau - thuộc tỉnh Bạc Liêu, trở thành tỉnh Cà Mau. Bảy tháng sau, Sắc lệnh số 45/NV ngày 22/10/1956 sửa đổi ranh giới và tên các tỉnh Nam Việt, tỉnh Cà Mau được đổi tên là tỉnh An Xuyên).

Vùng đất Đầm Dơi ngày xưa có nhiều đặc sản nổi tiếng khắp Nam kỳ lục tỉnh như: cua gạch son, còn gọi là "cua Đầm", vì loại cua này chỉ sinh sống nhiều ở 2 xứ: Đầm Dơi và Đầm Chim. Một số loại đặc sản khác có thể kể đến là: thịt kỳ đà ở Đầm Chim, đuông chà là ở Cái Keo, chiếu ở Tân Duyệt, Đầm Chim, Nhà Cũ… sau này còn có thêm đặc sản rượu đế Xóm Dừa ở xã Quách Phẩm.

Sau ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng, tháng 2/1976, Chính phủ cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam ra nghị định hợp nhất một số tỉnh ở miền Nam. Hai tỉnh Cà Mau (An Xuyên) và Bạc Liêu thành tỉnh Minh Hải. Tỉnh Minh Hải có thị xã Cà Mau, thị xã Minh Hải và 7 huyện : Vĩnh Lợi, Hồng Dân, Giá Rai, Châu Thành, Thới Bình, Trần Văn Thời và Ngọc Hiển. Sau đó, ngày 17/12/1984, theo Quyết định số 168-HĐBT của Hội đồng Bộ trưởng, huyện Ngọc Hiển được đổi tên thành huyện Đầm Dơi. Như vậy, đơn vị hành chính huyện Đầm Dơi được xác lập chính thức từ ngày 17/12/1984 và ổn định cho đến ngày nay.

Huyện Đầm Dơi là đơn vị hành chính nằm ở phía Đông Nam tỉnh Cà Mau. Phía Bắc giáp thành phố Cà Mau và tỉnh Bạc Liêu, phía Nam giáp huyện Ngọc Hiển, phía Tây giáp huyện Cái Nước, phía Đông giáp biển Đông. Diện tích tự nhiên 78.204 ha, dân số năm 2005 là 180.918 người. Trên địa bàn huyện có Lâm ngư trường Đầm Dơi thuộc địa phận các xã: Nguyễn Huân, Tân Tiến và Tân Thuận; có bờ biển dài 22 km với các cửa biển lớn như: Gành Hào, Hố Gùi, Giá Lồng Đèn… rất nhiều tiềm năng để phát triển kinh tế thủy sản.

Địa danh "Đầm Dơi" còn được dùng để đặt cho thị trấn huyện lỵ của huyện Đầm Dơi với diện tích 1.129 ha, dân số 7.497 người (số liệu năm 2005). Đây là trung tâm chính trị, kinh tế, văn hóa - xã hội của huyện Đầm Dơi, tập trung đông dân cư, cơ sở hạ tầng, cơ quan Nhà nước, công sở… của huyện. Tại khóm 5 có Tượng đài Quân Y, kỷ niệm truyền thống lịch sử của ngành quân y; Bia ghi danh liệt sĩ tại khóm 6.

Trên địa bàn thị trấn có một số cơ sở thờ tự của các tôn giáo như: Long Khánh Tự (chùa) được trùng tu năm 1996, Ngọc Điện Đàn (thánh thất) được xây dựng năm 1957. Tại khóm 6, thị trấn Đầm Dơi có Đền thờ Chủ tịch Hồ Chí Minh được xây dựng với diện tích hơn 2.000 m2, với kiến trúc mang đậm nét truyền thống Việt Nam. Đây là di tích lịch sử văn hóa của tỉnh Cà Mau, thể hiện tấm lòng tôn kính của người dân Đầm Dơi nói riêng, người Cà Mau nói chung đối với Chủ tịch Hồ Chí Minh kính yêu./.

Huỳnh Thăng


CÁC TIN ĐÃ ĐƯA
• Nhớ ngày Bác mất - (04/09/2011)
• Ký ức T3 - (04/09/2011)
• Miếu bà Thiện Hậu: Dấu ấn của người Hoa ở Cà Mau - (04/09/2011)
• Tuyên ngôn độc lập: Hành trình và bài học cốt lõi từ lịch sử - (03/09/2011)
• Tào Văn Tỵ và những chiến công nơi cuối trời Tổ quốc - (30/08/2011)
• Nghề đóng ghe, xuồng ở Cà Mau - (28/08/2011)
• Vẹn nguyên hào khí tháng Tám - (27/08/2011)
• Nhớ giọng ca Quốc Hương - (21/08/2011)
• Giai thoại về địa danh: Kinh Kiểu Mẫu - (21/08/2011)
• Nhớ mùa thu lịch sử - (20/08/2011)


PHÓNG SỰ ẢNH
Bạn bị ảnh hưởng gì khi giá tiêu dùng tăng cao?

  Xem kết quả...